In mijn praktijk als familierechtadvocaat zie ik ieder jaar helaas terugkomen: de zomervakantie brengt niet alleen voorpret, maar ook spanning. Juridisch draait het dan vaak om toestemming. Wie als alleenreizende ouder met een minderjarig kind naar het buitenland reist, heeft bij gezamenlijk gezag toestemming van de andere ouder nodig.
Die regel wordt nog vaak onderschat. Voor ouders voelt zij geregeld als een formaliteit, maar dat is zij niet. Het uitgangspunt van gezamenlijk gezag is nu juist dat belangrijke beslissingen over het kind samen worden genomen. Een buitenlandse reis valt daaronder. Bij een grenscontrole kan bovendien worden gevraagd om aan te tonen dat de andere ouder daadwerkelijk toestemming heeft gegeven. Neem daarom een getekend toestemmingsformulier en een kopie van het identiteitsbewijs van de andere ouder mee. Ontbreken die stukken, dan kan dat tot vertraging leiden of zelfs betekenen dat de reis niet doorgaat, zeker bij een intercontinentale reis.
De meeste ouders komen daar samen wel uit. Maar juist in scheidingszaken waarin het al langer schuurt, loopt ook de vakantieplanning vast. De ene ouder reageert niet, traineert of weigert zonder duidelijke reden. Een ogenschijnlijk praktische vraag – mag ik twee weken met de kinderen naar Italië? – krijgt dan al snel juridische lading.
In zulke situaties kan de rechter vervangende toestemming verlenen. De maatstaf is steeds het belang van het kind. Gaat het om een gebruikelijke vakantie, zonder concrete risico’s, en zijn er geen aanwijzingen dat het kind niet zal terugkeren, dan is de kans reëel dat die toestemming wordt gegeven. Uiteindelijk draait het om de vraag of de weigering van de andere ouder het belang van het kind werkelijk dient, of in werkelijkheid gaat over vertrouwen, controle en oude pijn.
Veel procedures en discussies zijn te voorkomen door vakantieplannen tijdig te delen, met heldere communicatie. Hoe later toestemming wordt gevraagd, hoe groter de kans op escalatie. Juist daarom is het advies ieder jaar weer hetzelfde: regel het op tijd, leg afspraken vast en informeer de andere ouder volledig. Niet alleen omdat het juridisch moet, maar zodat vakantie ook echt vakantie kan zijn.
Ien Ubaghs
familierechtadvocaat/mediator (vFAS)
hoek Franklinstraat/Weimarstraat
ubaghsadvocaten.nl
